Beter leren schrijven? Met deze tips gaat het je lukken!

Schrijftips

Misschien droom jij er wel van om van schrijven je werk te maken. Of ben je bezig met een boek, ben je een blog begonnen of merk je het heilzame van schrijven in een dagboek… Wat je ook hebt met schrijven, je zult het met me eens zijn dat het niet iets is dat je ooit onder de knie hebt. Het is een voortdurend proces waarin je blijft leren.

Hoewel ik al een heel poosje schrijf, een opleiding journalistiek volgde en met regelmaat schrijfcursussen volg, ben ik nog elke dag aan het leren. Want schrijven – zo noem ik het ook op mijn zakelijke website – is een ambacht. En een ambacht is iets dat je moet blijven ontwikkelen en bijschaven.

Praktische tips om beter te leren schrijven

Een paar gouden tips helpen mij, en jou wellicht ook, om die schrijfspieren te blijven trainen. En het mooie is, zo’n training werpt z’n vruchten af. Probeer het maar en ontdek het zelf!

1. Schrijf belabberde eerste versies

Een van de leukste boeken die ik gelezen heb over het schrijfproces is van Anne Lamott. Zij publiceerde al heel wat mooie romans, en daarnaast gaf ze jarenlang les in creatief schrijven. In haar bekende boek ‘Bird by bird’ geeft ze haar wijze, door ervaring geleerde, lessen door. Een van de belangrijkste lessen is dat je moet leren om ‘shitty first drafts’ te schrijven. Oftewel: belabberde eerste versies. Het idee dat je als schrijver zomaar een mooi artikel, blog of boek uit de mouw schudt, is volkomen kolder. Elk begin is shitty – om met de woorden van Anne te spreken. En dat is helemaal niet erg. Gooi die miserabele eerste versie vooral niet weg, maar zie het als de ruwe diamant waar je vervolgens aan gaat schaven.

2. Heb discipline en vertrouw op dat stukje magie

Er bestaan nogal wat romantische ideeën over schrijvers. Dat ze altijd vol inspiratie zijn en vanuit die flow complete teksten produceren. Onzin natuurlijk. Schrijven is gewoon ook hard werken. Het gaat erom discipline op te brengen om te blijven zitten voor dat lege scherm, ook al is de inspiratie ver te zoeken. Maar… en dat is het mooie – als je dat dan doet, zul je merken dat er ook een stukje magie bij komt kijken. Elizabeth Gilbert beschrijft dat met aanstekelijk enthousiasme in haar boek ‘Big magic‘ dat ze eindigt met de woorden:

‘Creativiteit is heilig, maar ook weer niet.

Wat we maken is ontzettend belangrijk, maar ook weer helemaal niet.

We ploeteren in ons eentje voort, en worden begeleid door geesten.

We zijn doodsbang, en we zijn moedig.

Kunst is een loodzwaar karwei, en een geweldig voorrecht.

Pas als we ons zo speels mogelijk opstellen, kan de goddelijkheid eindelijk serieus zaken met ons doen. Geef deze paradoxen allemaal evenveel ruimte en gewicht in je ziel en dan beloof ik dat je alles kunt maken wat je wilt.’

3. Kijk de kunst af bij anderen

Elke schrijver zoekt naar zijn of haar eigen stijl. En iedereen wil uniek zijn. Maar – sorry om je uit je droom te halen – schrijven is gewoon ook veel nadoen. Kijken hoe andere schrijvers het doen. Niet om het klakkeloos te kopiëren natuurlijk 😉 Maar wel om te ontdekken wat je aanspreekt. Hoe zinnen opgebouwd worden, hoe je als lezer in een verhaal wordt getrokken, of waar je juist afhaakt. Het begint bij goed kijken naar anderen die je voor zijn gegaan…

4. Maak vlieguren

Je kent ‘m misschien wel, de bekende quote dat er 10.000 uren nodig zijn om ergens echt goed in te worden (al beweert dit blog dat 20 uur al genoeg is). Met andere woorden: talent is wel handig, maar wordt ook vaak overschat. Wil je iets echt gaan beheersen, dan betekent dit oefenen, oefenen en nog eens oefenen. Mijn grote inspiratiebron, Julia Cameron, die veel mensen geholpen heeft om met creativiteit aan de slag te gaan, haalde vaak de slogan aan van een bekend sportmerk: ‘Just do it’. Uiteindelijk moet je niet blijven steken in goede voornemens, maar aan de slag gaan. Blok tijd, ga schrijven. Alleen zo word je er beter in!

5. Vorm een ‘gang’

Schrijven kan een eenzaam gebeuren zijn. Wil je het volhouden en er ook beter in worden, zoek dan mensen die er net zo gepassioneerd over zijn als jij. Inspireer en motiveer elkaar om vol te houden. Je kunt een schrijf- of leesclub beginnen, of een vast groepje mensen volgen die net als jij blogt. Maar ook online zijn er veel initiatieven te vinden waar je je bij aan kunt sluiten. Denk aan het vakblad Schrijven dat een eigen FB community heeft waar je mee kunt doen aan schrijfopdrachten en elkaars werk kunt lezen en beoordelen. Zelf doe ik geregeld een schrijfcursus waarin ik begeleid word door medeschrijvers en een schrijver die zijn of haar sporen verdiend heeft. Dat werkt ook heel motiverend!

Schrijfdag in de Betuwe

Het klinkt gek bij iets waar je zoveel plezier aan beleeft, maar ook ik moet mezelf er soms toe zetten om te gaan schrijven. Zo neem ik me al tijden voor om meer te gaan oefenen met fictie. Dat je iets leuk vindt, wil dus niet zeggen dat je er dan ook automatisch de tijd voor neemt.

Dat is een van de redenen waarom ik Schrijfdagen organiseer. Ik schep de randvoorwaarden voor je: een mooie plek middenin de natuur, een klein gezelschap dat je liefde voor schrijven deelt, een waaier aan praktische schrijfopdrachten en geheel verzorgd met koffie/thee/lekkers en een biologische lunch. Als je dan niet tot schrijven komt, dan weet ik het niet meer. Houd mijn site in de gaten om te zien wanneer de volgende Schrijfdag is.

Beter leren schrijven? Begin een blog!

bloggen

Een blog bijhouden is een natuurlijke manier om jezelf zichtbaar te maken. Zeker als zzp’er kun je bijna niet om bloggen heen. Het is een makkelijk podium dat geen grote investeringen vraagt. Zo kan bijna iedereen die online een beetje handig is snel een (eenvoudige) website in elkaar zetten met bijvoorbeeld de kant-en-klare formats in WordPress.

Toch hikken mensen er tegenaan, want ja… met bloggen beginnen is leuk, maar hoe houd je het vol? En… vaak ontdek je al doende dat er toch best wat tijd in gaat zitten. Wat als je helemaal geen inspiratie meer hebt?

Overkoepelend thema

Laten we eens bij het begin beginnen. Een blog begin je meestal niet out-of-the-blue. Vaak heb je een idee of overkoepelend thema wat je bezighoudt en waarover je wilt bloggen. Dat is voor de ene blog duidelijker dan voor de andere. Zeker als je blogt om je eigen onderneming onder de aandacht te brengen, moet je soms wat langer zoeken naar jouw specifieke verhaal. Je gaat natuurlijk niet eindeloos bloggen over jouw product of dienst – dat leest geen hond (sorry).

Dus hoe begin je? En misschien nog belangrijker: hoe houd je vol?

Tip 1: Maak een woordwolk

Pak een A4’tje en maak een woordwolk, o.i.d. Schrijf allerlei woorden of korte zinnetjes op die met jouw onderneming te maken hebben. Om je op gang te helpen kun je de vragen beantwoorden: Wat is het probleem dat jij wilt oplossen? Hoe wil je dat oplossen? En voor wie? Probeer daarbij vrij te associeren – dus blijf niet al te dicht op jouw specifieke dienst die je aanbiedt. Als het je alleen niet lukt, vraag je iemand om met je mee te doen. Als het goed is, ontstaat er een rode lijn.

Tip 2: Werk kernbegrippen uit

Heb je de lijn te pakken? Pel dan de woorden die ‘klikken’ af als een ui. Welke deelonderwerpen of vragen zitten er in verborgen? (zoals je ooit moest doen bij je afstudeeronderzoek, weet je nog ;)). Dat is even denkwerk, maar levert je mooie haakjes op die je kunt gebruiken voor blogs. Heb je de hoofdlijn scherp? Dat helpt: a. jezelf – want je kunt nu onder dat onderwerp allemaal blogideeën gaan verzamelen, en b. de lezer – die kan a.d.h.v. jouw hoofdthema besluiten dat jouw blog het volgen waard is.

Tip 3: Het is een organisch proces

Ik geloof dat een blog ontwikkelen iets organisch is. Ga dus niet al te rigide om met het hoofdthema dat je ooit gekozen hebt. Wie weet kom je er gaandeweg wel achter dat je interessegebied verschoven is, of krijg je je focus gaandeweg scherp. Dat is niet erg. Waak er wel voor dat je niet te grote sprongen maakt, want dan volgen je lezers je niet meer. Dus als je een blog begint over Gezond Leven en je gaat dan ineens bloggen over Opvoedvraagstukken rond puberende kinderen, dan verlies je focus en daarmee ook lezers.

wees reëel en word geen slaaf van je eigen blog

Tip 4: Zorg voor regelmaat

Ik ben zelf ooit mijn blog lachomjezelf begonnen, omdat ik in een burn-out terecht was gekomen en merkte dat ik behoefte had om lichter te gaan leven. Het hielp mij om over dat proces te bloggen. Het was alsof er een kurk van de fles ging, want de woorden stroomden naar buiten. Toen de stroom opdroogde, heb ik met de gedachte gespeeld om de heleboel offline te halen.

Tot ik me realiseerde dat ik beter kon zoeken naar een nieuwe regelmaat. Nu schrijf ik alweer een heel poosje een blog per maand. Dat is misschien niet zoveel, maar het is genoeg om mijn blog levend te houden. Bovendien kunnen mijn volgers erop rekenen dat er elke maand nieuwe input verschijnt. Zorg dus voor regelmaat, maar wees daarin reëel en word geen slaaf van je eigen blog.

Tip 5: Werk (een beetje) planmatig

Je kunt natuurlijk heel ad hoc gaan bloggen wanneer je in een flow bent. Maar flow is niet oproepbaar, helaas. Dus wat doe je als die inspiratiegolf het laat afweten? Als je net als ik werkt in WordPress (of een ander CMS) kun je beter wat ideeën of verhaallijnen klaarzetten in concept. Zie het als een goedgevulde voorraadkast, waar je regelmatig iets uit kunt pakken. Ik ben daar zelf overigens nog niet altijd even goed in – want werk graag spontaan – maar dan komt er ook snel de klad in. Of, dan voel je de hete adem in je nek als er een blog moet verschijnen en je zonder inspiratie zit. Dus doe jezelf een lol en werk een beetje planmatig.

Tip 6: Smokkelen mag

Heb je echt geen inspiratie meer? Post dan gewoon eens een mooie foto passend bij jouw hoofdthema en zet er wat gedachten bij, of ga in op een boek dat je onlangs gelezen hebt, een podcast die je geluisterd hebt, of een film die je gezien hebt (check: zorg uiteraard wel voor een link met je hoofdthema). Wat ook altijd kan: een vraag stellen aan je lezers. Of herhaal een blog (misschien in wat aangepaste vorm) die eerder goed gelezen is. Kortom: smokkel gewoon af en toe.

Werk vooruit of zet ideeën klaar als een goedgevulde voorraadkast, waar je regelmatig iets uit kunt pakken

Tip 7: Maak een serie

Losse blogs schrijven geeft je enerzijds veel vrijheid, maar vergt ook extra denkwerk en inspiratie. Soms helpt het om een serie blogs rondom een onderwerp te maken, zoals ik nu ook doe met een serie over bloggersdilemma’s. Bovendien kun je dan wat dieper op het onderwerp ingaan, wat bij een kort blog niet altijd lukt.

Tip 8: Luister naar feedback

Houd een vinger aan de pols en check welke blogs goed gelezen worden, of (beter nog) waar je veel vragen over krijgt. Waarom is dat zo? Zit er misschien nog meer in dit onderwerp dat je in andere blogs verder kunt uitwerken?

Ik ben benieuwd of je met deze tips verder kunt, en hoor graag je reactie! Ook als je heel andere tips hebt die voor jou goed werken.


In deze serie ga ik in op verschillende dilemma’s die je kunt ervaren als je een blog bijhoudt. In een volgend blog ga ik in op het dilemma: Hoe breng ik mijn blog onder de aandacht bij lezers?